Rembrandt Theater
Overzicht
Naam: Rembrandt Bioscoop
Adres: Velperplein 10, 6811 AG Arnhem
Bouwjaar: 1954
Stijl: Functionalisme
Architect: Nap en Van Ede
Restauratie: 1996
Velperplein-Rembrandt 1971
Beschrijving
In 1931 werd de bioscoop Cinema Palace in de Steenstraat verbouwd tot het Rembrandt Theater. Het gebouw kreeg onder meer een geheel nieuwe voorgevel in Art-Decostijl met lichtornamenten en de naam 'Rembrandt' in verlichte letters op het dak. De bioscoop brandde als gevolg van oorlogshandelingen op 31 januari 1945 geheel uit.
Rembrandt Theater-Steenstraat 1931-1945
Aan het Velperplein, op de plek waar het eveneens in de oorlog verwoeste Telegraafkantoor, werd een nieuw Rembrandt Theater gebouwd, naar ontwerp van de Arnhemse architecten C. Nap en G.J. van Ede. Het theater werd in 1954 gerealiseerd in een functionalistische stijl, met heel typerende jaren vijftig accenten in ex- en interieur. De bovenzijde van de Italiaanse natuurstenen (San Gottardo) gevel wordt bekroond door afwisselend verdiepte en onbewerkte vakken en gebeeldhouwde reliëfs van de hand van John Grosman. Van hem is ook de sgraffitowand in de bovenfoyer. Meebuigend met de noordelijke zijde van het Velperplein wordt een prachtig stedenbouwkundig accent aan de overgang van het plein naar de Apeldoornseweg gegeven. Achter de roomwitte en de door lichtbanden verticaal gelede gevel gaat een staalskelet schuil dat het mogelijk maakte het gebouw in één jaar te realiseren. De natuurstenen platen die de gevel vormen, werden als het ware aan dat skelet gehangen. De aanbesteding was in januari 1954 en de feestelijke opening in december van datzelfde jaar.
Rembrandt Theater Relief van John Grosman.
Rembrandt Theater tijdens Arnhemse Filmweek 1971
Rembrandt was meer een filmtheater dan een filmbioscoop. Met de sfeervolle grote schelpvormige zaal, waar het publiek tijdens de pauze met varieténummers en orgelspel werd onderhouden, was het theater een geliefd trefpunt voor de locale bevolking geworden. Het theater had daarom ook een toneelgebouw, uitgevoerd in donker metselwerk. Het Rembrandt Theater was jarenlang het cinematografisch centrum het internationale filmfestival van Arnhem (1955-1983). De ‘Filmweek Arnhem’ was internationaal een begrip en gedurende die dagen.
In de jaren zeventig daalde het bioscoopbezoek sterk en kreeg Rembrandt geduchte concurrentie van Eurocinema, de blikken bioscoop met maar liefst vijf zalen. Kleine bioscopen als Saskia (Looierstraat), Palace (Bakkerstraat) en Studio A (Presikhaaf) moesten het veld ruimen. Ook Rembrandt moest de bakens verzetten. De foyer werd Chinees Restaurant ‘Rembrandt’ om zo het gebouw rendabel te houden. In het begin van de jaren negentig kwam er een einde aan de bioscoopmalaise en werd Rembrandt volledig gerenoveerd waarbij nieuwe extra filmzalen werden gecreëerd. De donkere bakstenen toneeltoren verdween hiermee bij na geheel uit het zicht. Bij de verbouwing in 1996 is er een in contrasterend materiaal uitgevoerde verdieping op geplaatst, die goed bij het oorspronkelijke gebouw past.
Literatuur
BONAS-databestand/Archiwijzer
De Gelderlander
Jeurissen, A.P.J. & Wientjes, R.C.M. (2005). Arnhem na de oorlog 1945-1970. Arnhem: Gijsbers & Van Loon. nr. 74.
Lavooij, W. (1990). Gebouwd in Arnhem. Jongere bouwkunst vanaf 1840. Zutphen: De Walburg Pers. pp. 123.
Roelofs, B. (1995). Vernieling en Vernieuwing. De wederopbouw van Arnhem 1945-1964.
Utrecht: Uitgeverij Matrijs. pp. 68-69.
Stempher, A.S. (1968). Sjouwen door Oud-Arnhem. Arnhem: Gijsbers & Van Loon. pp. 39, 95.
Stempher, A.S. (1982). Nog ‘s sjouwen door Oud-Arnhem. Arnhem: Gijsbers & Van Loon (3e druk, 1e druk 1969.) pp. 106, 107.
Vredenberg, J. (2004). Wederopbouw. Stedenbouw en architectuur in Arnhem 1945-1965. Utrecht: Uitgeverij Matrijs. pp. 27-28.
Afbeeldingen uit bovenstaande literatuur, Bibliotheek Arnhem (o.a. Gelderland in Beeld), Gelders Archief (o.a. Topografische Historische Atlas) en Historisch Museum Arnhem.
Foto’s: Stijn en Jan de Vries.
(C) 2005 - Alle rechten voorbehouden